तेलकामठी परिसरातील घटना; बिबट्यासह तीन रानडुकरांना विहिरीतून बाहेर काढले, दोन रानडुकरांचा मृत्यू;
वन विभाग, मोहपा पोलिस आणि ग्रामस्थांच्या संयुक्त मोहिमेला यश
का टा वृत्तसेवा I भूषण सवाईकर
मोहपा/कळमेश्वर : कळमेश्वर तालुक्यातील तेलकामठी गावापासून अंदाजे चार ते पाच किलोमीटर अंतरावर असलेल्या परिसरात एका शेतातील विहिरीत बिबट्या पडल्याची घटना उघडकीस आली. बिबट्या विहिरीत पडल्याची माहिती मिळताच वन विभाग आणि मोहपा पोलिसांनी तातडीने घटनास्थळी धाव घेतली. सुमारे तीन तासांच्या अथक प्रयत्नांनंतर या बिबट्याला सुरक्षितपणे बाहेर काढून पिंजऱ्यात जेरबंद करण्यात वन विभागाच्या पथकाला यश आले. या घटनेत विहिरीत पडलेल्या तीन रानडुकरांपैकी दोन रानडुकरांचा मृत्यू झाला असून, बिबट्याला पुढील उपचारांसाठी नागपूर येथील वन्यजीव उपचार केंद्रात रवाना करण्यात आले.
शेतकऱ्याच्या विहिरीत पडला बिबट्या; यंत्रणा तातडीने घटनास्थळी
मिळालेल्या माहितीनुसार, दाढेरा येथील शेतकरी रविंद्र शामरावजी मोहतकर यांच्या शेतातील विहिरीत बिबट्या पडल्याची सूचना पोलिसांना मिळाली. ही घटना तेलकामठी गावापासून सुमारे चार ते पाच किलोमीटर अंतरावरील परिसरात घडली. माहिती मिळताच मोहपा पोलीस स्टेशनचे अधिकारी व कर्मचारी तसेच कळमेश्वर आणि मोहपा वनपरिक्षेत्रातील वन अधिकारी व कर्मचारी घटनास्थळी दाखल झाले.
विहिरीत बिबट्यासह तीन रानडुकरेही पडल्याचे निदर्शनास आले. परिस्थितीचे गांभीर्य लक्षात घेऊन वन विभागाने बिबट्याला कोणतीही इजा न होता सुरक्षितपणे बाहेर काढण्यासाठी बचावकार्य सुरू केले.
तीन तासांची धडपड; बिबट्याला सुरक्षितपणे पिंजऱ्यात जेरबंद
विहिरीत पडलेल्या बिबट्याला बाहेर काढणे हे वन विभागाच्या पथकासमोर मोठे आव्हान होते. बिबट्याच्या सुरक्षिततेसह घटनास्थळी उपस्थित नागरिकांच्या सुरक्षेचीही काळजी घेणे आवश्यक होते. वन विभागाच्या अधिकारी व कर्मचाऱ्यांनी नियोजनबद्ध पद्धतीने बचावकार्य राबविले. जवळपास तीन तासांच्या प्रयत्नांनंतर बिबट्याला सुरक्षितपणे विहिरीतून बाहेर काढण्यात आले.
त्यानंतर त्याला पिंजऱ्यात सुरक्षितपणे बंदिस्त करण्यात आले. पुढील वैद्यकीय उपचार आणि देखरेखीसाठी त्याला नागपूर येथील वन्यजीव उपचार केंद्रात रवाना करण्यात आले. दरम्यान, विहिरीत पडलेल्या तीन रानडुकरांपैकी दोन मृतावस्थेत आढळून आली.
वन विभाग आणि मोहपा पोलिसांची संयुक्त मोहीम
ही यशस्वी बचावमोहीम कळमेश्वरचे वनपरिक्षेत्र अधिकारी प्रविण साठवणे यांच्या मार्गदर्शनाखाली पार पडली. या मोहिमेत अदासा क्षेत्राचे क्षेत्र सहाय्यक श्री. वाटकर व प्रशांत घुगल, मोहपा येथील वनरक्षक अनिता कातकडे, मंगलेश बोपटे आणि दिनेश पडवाल, कळमेश्वर वनपरिक्षेत्राचे आरआरटी पथक तसेच नागपूर येथील टीटीसीचे श्री. राऊत सहभागी झाले.
मोहपा पोलीस स्टेशनचे पोलीस निरीक्षक ईश्वर हनवते, पोलीस कर्मचारी देवा देवकत्ते, बंडू कोकाटे (बीट जमादार), कोमल खैरे, प्रदीप सरोदे, उमेश बरणे आणि विपुल चरडे यांनीही प्रत्यक्ष बचावकार्यात महत्त्वाची भूमिका बजावली.
ग्रामस्थांचे मोलाचे सहकार्य
बिबट्याच्या बचावकार्यात स्थानिक ग्रामस्थांनीही वन विभाग आणि पोलिसांना मोलाचे सहकार्य केले. शेतकरी दादाराव मेश्राम, पुरुषोत्तम पाचपुते, प्रमोद मेश्राम, पोलीस पाटील कांताराम बोंडे, देवनाथ आसोले, विलास पारवे, अनिल गजभिये, निलेश जिवतोडे, सचिन आसोले, बबलू पाटील, नितीश जिवतोडे, सुनील पाटील, निलय मिराशी यांनी या मोहिमेत सहकार्य केले.
बिबट्या सुरक्षित बाहेर; नागरिकांनी सोडला सुटकेचा निःश्वास
विहिरीत पडलेल्या बिबट्याला सुरक्षितपणे बाहेर काढून पिंजऱ्यात बंदिस्त करण्यात यश आल्याने उपस्थित नागरिकांनी सुटकेचा निःश्वास सोडला. वन विभाग, पोलिस आणि स्थानिक नागरिक यांच्या समन्वयातून ही मोहीम यशस्वी झाली.
वन्यप्राण्यांच्या अधिवासातील बदल, अन्नाच्या शोधातील हालचाली आणि मानवी वस्तीजवळील परिसरात वन्यजीवांचा वावर यामुळे अशा घटना घडण्याची शक्यता असते. त्यामुळे शेतातील विहिरींना शक्य असेल तेथे सुरक्षित कठडे किंवा संरक्षक जाळ्या बसविणे, तसेच वन्यप्राणी संकटात आढळल्यास स्वतःहून पकडण्याचा प्रयत्न न करता तातडीने वन विभाग किंवा पोलिसांना कळविणे आवश्यक आहे.
वन विभाग, मोहपा पोलिस आणि ग्रामस्थांच्या संयुक्त प्रयत्नांमुळे एका बिबट्याचे प्राण वाचविण्यात यश आले; मात्र या घटनेत दोन रानडुकरांचा मृत्यू झाल्याने वन्यजीवांच्या सुरक्षिततेचा प्रश्न पुन्हा एकदा ऐरणीवर आला आहे.
Author: कामगार टाइम्स
0
0
